Hem kendi haklar\u0131n\u0131 korumak hem de EKREM \u0130MAMO\u011eLU’nun Cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 adayl\u0131\u011f\u0131n\u0131 desteklemek amac\u0131yla meydanlara inen \u00f6\u011frencilerin polis \u015fiddetiyle kar\u015f\u0131la\u015fmas\u0131 ve bir k\u0131sm\u0131n\u0131n tutuklan\u0131p i\u015fkenceden ge\u00e7irilmelerine ili\u015fkin haberler, beni gen\u00e7lik g\u00fcnlerime, 12 Mart 1971 askeri darbesini izleyen d\u00f6nemde bir grup arkada\u015f\u0131mla birlikte ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z d\u00f6rt g\u00fcne g\u00f6t\u00fcrd\u00fc.<\/p>\n
O d\u00f6rt g\u00fcnde g\u00f6rd\u00fcklerim, ya\u015fad\u0131klar\u0131m, tan\u0131k olduklar\u0131m beni ulusumuz, g\u00fcvenlik g\u00fc\u00e7lerimiz, tarihimiz ve devletimizin gelece\u011fi ad\u0131na \u00f6ylesine etkiledi ki, i\u00e7ine d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fcm karamsarl\u0131ktan \u00e7ok uzun s\u00fcre kurtulamad\u0131m.<\/p>\n
O g\u00fcnlerde yirmi sekizinci ya\u015f\u0131mdayd\u0131m. Evliydim ve \u00fc\u00e7 \u00e7ocu\u011fumuz vard\u0131. Sekiz y\u0131l ilkokul \u00f6\u011fretmenli\u011finden sonra \u0130stanbul E\u011fitim Enstit\u00fcs\u00fc’n\u00fcn T\u00fcrk\u00e7e b\u00f6l\u00fcm\u00fcne yat\u0131l\u0131 \u00f6\u011frenci olarak girmi\u015ftim. S\u0131n\u0131f ve okul \u00f6\u011frencisi arkada\u015flar\u0131mdan sekiz ya\u015f kadar b\u00fcy\u00fckt\u00fcm. Bu nedenle ben onlar\u0131 k\u00fc\u00e7\u00fck karde\u015flerim, \u00f6\u011frencilerim ya da \u00e7ocuklar\u0131m gibi g\u00f6r\u00fcrd\u00fcm, onlar da bana “a\u011fabey, “hocam” derler, \u00f6nerilerimi, ele\u015ftirilerimi sayg\u0131yla kar\u015f\u0131larlard\u0131.<\/p>\n
1971 y\u0131l\u0131 bahar ve yaz aylar\u0131 toplumsal huzur ve g\u00fcvenlik bak\u0131m\u0131ndan \u00e7ok k\u00f6t\u00fc ge\u00e7iyordu. Kimi devrimci gruplarla sa\u011fc\u0131 gruplar aras\u0131nda kanl\u0131 \u00e7at\u0131\u015fmalar oluyordu. Kar\u015f\u0131t g\u00f6r\u00fc\u015fl\u00fc \u00f6\u011frenciler aras\u0131ndaki bu \u00e7at\u0131\u015fmalardan ba\u015fka, devrimci gen\u00e7lerle jandarma aras\u0131nda da s\u0131k s\u0131k kanl\u0131 \u00e7at\u0131\u015fmalar oluyordu.<\/p>\n
O g\u00fcnlerin \u00fcnl\u00fc devrimci gen\u00e7lerinden Sinan Cemgil ve iki arkada\u015f\u0131n\u0131n, k\u00f6yl\u00fcleri ayakland\u0131r\u0131p devrim hareketini ba\u015flatmak amac\u0131yla gittikleri Nurhak da\u011flar\u0131nda bir muhtar\u0131n ihbar\u0131 sonucu vurulduklar\u0131 s\u00f6yleniyordu. Cenaze t\u00f6reni tarihsel bir s\u00fcrecin foto\u011fraf\u0131 olacakt\u0131 ve ben o ana tan\u0131k olmak i\u00e7in okulumuzdan giden bir gruba kat\u0131larak t\u00f6ren yerine gitmi\u015ftim. Caminin avlusundaki kalabal\u0131\u011f\u0131n yar\u0131s\u0131 sivil ve resmi polislerden olu\u015fmu\u015ftu.<\/p>\n
Ertesi g\u00fcn ak\u015fam \u00fcst\u00fc birka\u00e7 arkada\u015f okulun kantininde \u00e7ay i\u00e7erken bir grup polis kantine girerek kimlik kontrol\u00fc yapt\u0131 ve adlar\u0131 ellerindeki listede yaz\u0131l\u0131 \u00f6\u011frencileri toplay\u0131p bah\u00e7edeki otob\u00fcse t\u0131kt\u0131. Birka\u00e7 dakika sonra bir polis kantine d\u00f6n\u00fcp beni ve birlikte \u00e7ay i\u00e7mekte oldu\u011funuz arkada\u015flar\u0131 da otob\u00fcse davet etti. Kalk\u0131p y\u00fcr\u00fcd\u00fck. Biz de binince otob\u00fcs hareket etti.<\/p>\n
Listede ad\u0131m yaz\u0131l\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131 halde beni de alma gere\u011fini duyan polis memuru
\nbirka\u00e7 dakika sonra yerinden kalk\u0131p yan\u0131ma geldi ve “D\u00fcnk\u00fc cenazede senin yan\u0131ndaki arkada\u015flar\u0131n kimlerdi?” diye sordu. “Benim yan\u0131mdaki kimseleri hat\u0131rlam\u0131yorum. Yan\u0131mda tan\u0131d\u0131k kimse yoktu.” diye yan\u0131tlad\u0131m.<\/p>\n
Polis, “Hat\u0131rlam\u0131yor musun? \u00d6yleyse karakola gidince biz sana g\u00fczelce hat\u0131rlat\u0131r\u0131z.” diye s\u0131r\u0131tt\u0131 manidar bir edayla.<\/p>\n
Gayrettepe’deki tek katl\u0131 birka\u00e7 binadan olu\u015fan karakola vard\u0131\u011f\u0131m\u0131zda hava kararm\u0131\u015f, g\u00fcnd\u00fcz mesai saati sona erdi\u011finden bizi getiren polislerce arabadan topluca indirilmi\u015f ve gece mesaisine \u00e7oktan ba\u015flam\u0131\u015f olan arkada\u015flar\u0131na ellerindeki listeyle birlikte teslim edilmi\u015ftik. Bu acele devir teslimde yirmiye yak\u0131n arkada\u015f\u0131m\u0131z\u0131n adlar\u0131 yaz\u0131l\u0131yd\u0131 ama benim ve birlikte \u00e7ay i\u00e7mekte oldu\u011fumuz \u00fc\u00e7 arkada\u015f\u0131m\u0131n neden tutulup karakola getirildi\u011fimize dair ortada bir bilgi yoktu.<\/p>\n
Gecenin n\u00f6bet\u00e7i polisleri bizi b\u00fcy\u00fck bir odaya sokup duvarlar\u0131n dibine tek s\u0131ra dizdiler, k\u0131z arkada\u015flar\u0131m\u0131z\u0131 da ba\u015fka bir odaya g\u00f6t\u00fcr\u00fcp kapatt\u0131lar. Sonra listedeki isimleri tek tek sorgu odas\u0131na g\u00f6ndermeye ba\u015flad\u0131lar.<\/p>\n
Sorgu odas\u0131na gidenler be\u015fer onar dakika sonra teker teker b\u00fcy\u00fck odaya d\u00f6n\u00fcp duvar diplerindeki yerlerine dimdik yerle\u015ftiler. Hafif tertip tartakland\u0131klar\u0131 anla\u015f\u0131l\u0131yordu. Listedeki son isim de \u00e7a\u011f\u0131r\u0131l\u0131p gidince benim ad\u0131m\u0131n yaz\u0131l\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131 anla\u015f\u0131ld\u0131. B\u00f6ylece ben de o k\u00fc\u00e7\u00fck odaya postaland\u0131m. \u0130\u00e7eri girer girmez bir \u00e7ift el yakama yap\u0131\u015f\u0131p beni iki duvar\u0131n birle\u015fti\u011fi k\u00f6\u015feye itekledi ve nefret dolu bir sesle hayk\u0131rd\u0131:<\/p>\n
“S\u00f6yle bakal\u0131m, sen kimsin, nesin, nerelisin? Neden buradas\u0131n?”<\/p>\n
Gayet sakin bir sesle konu\u015fmaya ba\u015flad\u0131m “Ad\u0131m Remzi K\u0131sa, Bal\u0131kesir, G\u00f6nen, Kocap\u0131nar k\u00f6y\u00fc do\u011fumluyum.”<\/p>\n
S\u00f6z\u00fcm\u00fc tamamlayamadan, arkadan bir el uzan\u0131p beni sorgulamaya \u00e7al\u0131\u015fan\u0131n omuzuna yap\u0131\u015ft\u0131, kendine do\u011fru \u00e7ekti, emreden bir ses tonuyla, “Dokunma ona!” diye ba\u011f\u0131rd\u0131. Sonra bana bak\u0131p<\/p>\n
“Vay Remzi Hocam, ne i\u015finiz var burada?” diye sordu.<\/p>\n
“\u0130stanbul E\u011fitim Enstit\u00fcs\u00fc’ndeyim. \u0130ki y\u0131ld\u0131r T\u00fcrk\u00e7e b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde \u00f6\u011frenciyim.” Okulun kantininde \u00fc\u00e7 k\u0131z arkada\u015fla birlikte \u00e7ay i\u00e7mekteyken arkada\u015flar\u0131n\u0131z ellerinde bir liste ile okula geldiler. Arad\u0131klar\u0131n\u0131 bulunca al\u0131p gittiler. Birka\u00e7 dakika sonra bir polis d\u00f6n\u00fcp kantine girdi; beni ve birlikte \u00e7ay i\u00e7mekte oldu\u011fum \u00fc\u00e7 k\u0131z \u00f6\u011frenciyi al\u0131p otob\u00fcse bindirdi. Sonu\u00e7ta buraya getirildik. Ayn\u0131 masada birlikte \u00e7ay i\u00e7iyor olmaktan ba\u015fka bir neden g\u00f6remiyorum. Onlar \u015fu anda buradaki odalardan birindeler. Onlar\u0131 sana emanet ediyorum.” Dedim.<\/p>\n
Sa\u011f olsun, ba\u015f\u0131n\u0131 “Olur!” anlam\u0131nda hafif\u00e7e sallay\u0131p \u00e7\u0131kt\u0131. Sorgucu polisler beni arkada\u015flar\u0131m\u0131n yan\u0131na g\u00f6t\u00fcr\u00fcp b\u0131rakt\u0131lar.<\/p>\n
Polis Recep Beyle bir rastlant\u0131 sonucu, Kocap\u0131nar k\u00f6y\u00fcnde, birlikte \u00f6\u011fretmenlik yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u0130lhami \u015een adl\u0131 m\u00fc\u015fterek arkada\u015f\u0131m\u0131z vesilesiyle tan\u0131\u015fm\u0131\u015ft\u0131k. Recep, arkada\u015f\u0131 \u0130lhami \u00f6\u011fretmenimizi ziyarete gelmi\u015f, ben de onlar\u0131 \u00f6\u011fle yeme\u011finde kuru ekmek-ac\u0131 so\u011fan ziyafetine davet etmi\u015ftim. Ge\u00e7mi\u015f hukukumuz bundan ibaretti. O yemekten sonra Recep Beyle bir daha kar\u015f\u0131la\u015fmam\u0131\u015ft\u0131k.<\/p>\n
B\u00fcy\u00fck odaya can s\u0131k\u0131nt\u0131s\u0131yla d\u00f6nd\u00fcm. \u00c7\u00fcnk\u00fc ilk sorgulamada arkada\u015flar\u0131m\u0131n t\u00fcm\u00fc tartaklanm\u0131\u015f, tokatlanm\u0131\u015f olduklar\u0131 halde bana bir fiske bile vurulmam\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n
Arkada\u015flar\u0131m\u0131n bu durumda neler d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcklerini hi\u00e7 \u00f6\u011frenemeyecektim…<\/p>\n
Duvar diplerinde tek s\u0131ra, yan yana, dimdik dizildi\u011fimiz b\u00fcy\u00fck odada, n\u00f6bet\u00e7i polislerin oturdu\u011fu birka\u00e7 tahta sandalye ile \u00fcst\u00fc kontrplak kapl\u0131 kocaman bir masadan ba\u015fka hi\u00e7 e\u015fya yoktu. Duvar dibinde tek se\u00e7ene\u011fimiz dimdik ayakta durmakt\u0131. \u0130nsanlar\u0131n uzun s\u00fcre b\u00f6yle bir duru\u015fa zorlanmas\u0131n\u0131n d\u00fcped\u00fcz i\u015fkence oldu\u011funu hi\u00e7 duymam\u0131\u015f ve d\u00fc\u015f\u00fcnmemi\u015ftim. Bunun ne kadar s\u00fcrece\u011fini bilemiyordum. arkada\u015flar\u0131m belki yar\u0131m, belki bir saat sonra yorgunlu\u011fa yenik d\u00fc\u015ferek birer iki\u015fer \u00e7\u00f6melmeye ve \u00f6ylece uyuklamaya ba\u015flad\u0131lar.<\/p>\n
Bunun \u00fczerine polislerden biri k\u00fckrercesine hayk\u0131rd\u0131:<\/p>\n
“\u00c7\u00f6melip uyuma iznini kimden ald\u0131n\u0131z ulayyynnn, Haydi kalk\u0131p s\u0131raya dizilin!”<\/p>\n
Yorgunluktan \u00e7\u00f6km\u00fc\u015f, \u00e7\u00f6melmi\u015f olanlar korkuyla f\u0131rlay\u0131p aya\u011fa kalkt\u0131lar. \u00c7\u00f6melmeler birka\u00e7 dakika sonra yeniden ba\u015flay\u0131nca n\u00f6bet\u00e7i polislerden biri d\u0131\u015far\u0131daki arkada\u015flar\u0131na seslenip g\u00f6reve (!) \u00e7a\u011f\u0131rd\u0131:<\/p>\n
“Gelin de bunlara uyan\u0131k kalma e\u011fitimi verelim.”<\/p>\n
E\u011fitim g\u00f6revi i\u00e7in i\u00e7eri gelen arkada\u015flar\u0131yla birlikte yan yana dizilip kovboy filmlerinden \u00f6\u011frendikleri bir zul\u00fcm \u00e7emberi olu\u015fturdular. \u00c7embere en yak\u0131n \u00f6\u011frencilerden birini \u00e7ekip ortaya ald\u0131lar ve onu itip kakmalarla, tekme, yumruk ve tokatlarla birbirlerine ikram etmeye ba\u015flad\u0131lar.<\/p>\n
Arkada\u015flar\u0131m\u0131z\u0131n yar\u0131ya yak\u0131n\u0131n\u0131 uyan\u0131k kalma e\u011fitiminden ge\u00e7irdikten sonra d\u0131\u015far\u0131daki dinlenme g\u00f6revlerine d\u00f6nd\u00fcler. Bulundu\u011fumuz odada yaln\u0131z n\u00f6bet\u00e7i memurlar kald\u0131.<\/p>\n
Gece hayli ilerlemi\u015f, \u015fafak vakti yakla\u015fm\u0131\u015ft\u0131. Bu arada uzun s\u00fcre ayakta durma i\u015fkencesine katlanamayan kimi \u00f6\u011frenciler birer iki\u015fer \u00e7\u00f6melip beton zemine uzanmaya ba\u015flay\u0131nca, n\u00f6bet\u00e7ilerden biri arkada\u015flar\u0131na y\u00fcksek sesle bir \u00f6neride bulundu:<\/p>\n
“Bu \u00f6\u011frencilere bu eziyet yeter de artar bile. gelin biz bu insanlara biraz dinlenme f\u0131rsat\u0131 verelim. Bir k\u0131sm\u0131 \u015fu ortadaki masaya yaslan\u0131p az da olsa uyuklay\u0131p dinlensinler. Ne dersiniz?”<\/p>\n
Bunu duyan \u00f6\u011frenciler bir anda adeta f\u0131rlay\u0131p masan\u0131n \u00e7evresine y\u0131\u011f\u0131ld\u0131lar. Masan\u0131n y\u00fczeyi b\u00fct\u00fcn \u00f6\u011frencilere yetecek kadar geni\u015f de\u011fildi. G\u00f6vdelerinin \u00fcst yar\u0131s\u0131n\u0131 masaya yaslay\u0131p yer kapma yar\u0131\u015f\u0131n\u0131 kazananlar yar\u0131dan fazlayd\u0131. Kaybedenler duvar diplerine d\u00f6n\u00fcp beton zemine uzanm\u0131\u015f ya da yere \u00e7\u00f6melip s\u0131rt\u0131n\u0131 duvara dayam\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n
Aradan k\u0131sa bir s\u00fcre ge\u00e7ip horultular ba\u015flay\u0131nca bir n\u00f6bet\u00e7i polis usullac\u0131k sandalyesinden kalkt\u0131 ve sessizce masaya yakla\u015ft\u0131. Masan\u0131n y\u00fczeyinde dikkatle bo\u015f bir alan ara\u015ft\u0131rd\u0131; bulunca elindeki lastik copu havaya olabildi\u011fince kald\u0131r\u0131p kontrplak y\u00fczeye \u015fiddetle vurdu. Uyuyanlar\u0131n kulaklar\u0131n\u0131n i\u00e7inde sanki toplar patlam\u0131\u015ft\u0131! \u0130nsanlara b\u00f6yle bir korkunun ya\u015fat\u0131labilece\u011fini ve onlar\u0131n da buna tarifsiz korkun\u00e7 \u00e7\u0131\u011fl\u0131klarla tepki verebileceklerini daha \u00f6nce duymam\u0131\u015f, ya\u015famam\u0131\u015ft\u0131m.<\/p>\n
Odadaki \u00e7\u0131\u011fl\u0131klar ve panik yat\u0131\u015ft\u0131ktan birka\u00e7 dakika sonra ya\u015fl\u0131ca bir polis i\u00e7eri girdi ve bize bunlar\u0131 ya\u015fatan n\u00f6bet\u00e7i memurlar\u0131 \u015fiddetle azarlad\u0131. “N\u00f6beti devral\u0131yorum. Ben burada iken hi\u00e7 kimsenin k\u0131l\u0131na dokunulmayacak. Haydi def olun, gidin!” diye ba\u011f\u0131rd\u0131.<\/p>\n
N\u00f6bet\u00e7iler bom bozuk, “Efendim biz emir kuluyuz.” diye kendilerini savunmaya kalk\u0131\u015f\u0131nca da “Ulan, uygulad\u0131\u011f\u0131n\u0131z emrin de, o emirleri verenlerin de, sizin de…” diyerek hepsini kovdu. \u015eafak s\u00f6kmek \u00fczereydi.<\/p>\n
Sonunda gece bitti. Yeni g\u00fcn ba\u015flay\u0131nca bizi yine bir otob\u00fcse t\u0131k\u0131\u015ft\u0131r\u0131p Sirkeci’deki “Sansaryan Han” adl\u0131 binaya g\u00f6t\u00fcrd\u00fcler. \u0130stanbul Emniyet M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc’n\u00fcn bir b\u00f6l\u00fcm\u00fc bu binada \u00e7al\u0131\u015f\u0131yordu.<\/p>\n
Sansaryan Han, \u00e7ok katl\u0131, \u00e7ok geni\u015f bir hand\u0131. Yanl\u0131\u015f hat\u0131rlam\u0131yorsam, en
\n\u00fcst kata \u00e7\u0131kar\u0131ld\u0131k. Uzun bir koridorun iki yan\u0131nda s\u0131ralanm\u0131\u015f b\u00fcrolardan biri \u00f6n\u00fcne y\u0131\u011f\u0131ld\u0131k. Ba\u015fka b\u00fcrolar\u0131n \u00f6n\u00fcnde de bir\u00e7ok ki\u015fi vard\u0131 ve b\u00fcroya girmek i\u00e7in s\u0131ralar\u0131n\u0131 bekliyorlard\u0131. \u0130\u00e7eri girip \u00e7\u0131kanlar\u0131n hallerinden burada eziyet g\u00f6rmedikleri, adres, kimlik v.b. s\u0131radan sorulardan sonra odan\u0131n d\u0131\u015f\u0131na \u00e7\u0131kar\u0131ld\u0131klar\u0131 anla\u015f\u0131l\u0131yordu. Bizim grubumuz kalabal\u0131k oldu\u011fu ve ben de listemizin en sonunda bulundu\u011fum i\u00e7in orada uzun s\u00fcre bekleyece\u011fim a\u00e7\u0131kt\u0131. \u00c7evremle ilgilenmeye ba\u015flad\u0131m.<\/p>\n
Bana herhangi bir su\u00e7 y\u00fcklenmi\u015f bulunmad\u0131\u011f\u0131ndan olacak sakin bir halim vard\u0131. Bir ara uzun koridorun bir ucunda kuca\u011f\u0131nda \u00e7ok zay\u0131f bir k\u0131z \u00e7ocu\u011fu ta\u015f\u0131yan bir polis belirdi; y\u00fcz\u00fcnden derin bir ac\u0131 d\u00f6k\u00fcl\u00fcyordu. \u00d6n\u00fcmden ge\u00e7erken:<\/p>\n
“Ge\u00e7mi\u015f olsun memur bey, k\u0131z\u0131n\u0131z hasta m\u0131?” diye sordum. Adam beni oradaki memurlardan biri sanm\u0131\u015f olacak ki “Yok, yok, bu benim k\u0131z\u0131m falan de\u011fil, \u0130lkay Demir adl\u0131 me\u015fhur devrimci. Y\u00fcr\u00fcyemedi\u011fi i\u00e7in tuvalete g\u00f6t\u00fcr\u00fcyorum.” dedi ve ge\u00e7ip gitti. Sonradan \u0130lkay’\u0131n e\u015fi Necmi Demir’in de orada i\u015fkence g\u00f6rmekte oldu\u011funu duyacakt\u0131m…<\/p>\n
En \u00fcst kattaki i\u015flemlerimiz bitince en alt kattaki b\u00fcy\u00fck tecrit odalar\u0131ndan birine indirildik. \u0130\u00e7eride iki y\u00fcz ki\u015fiye yak\u0131n bir kalabal\u0131\u011fa kat\u0131ld\u0131k. Neredeyse her ya\u015ftan, her ba\u015ftan kimselerden olu\u015fan b\u00f6yle bir kalabal\u0131\u011f\u0131n i\u00e7inde hi\u00e7 bulunmam\u0131\u015ft\u0131m. Yapabilece\u011fim tek \u015fey onlar\u0131n tecr\u00fcbelerinden yararlanmakt\u0131: Beni “Ge\u00e7mi\u015f olsun.” diye kibarca kar\u015f\u0131layan bu ki\u015fiye ben de “Te\u015fekk\u00fcr ederim. Size de ge\u00e7mi\u015f olsun.” dedim.<\/p>\n
Beni duvar dibindeki ambalaj mukavvas\u0131ndan mamul mekan\u0131na davet eden bu iyi insan\u0131n yan\u0131na oturup hemen s\u00f6ze girdim.<\/p>\n
“Ben ve arkada\u015flar\u0131m d\u00fcnden beri \u00e7ok yorgun, a\u00e7 ve susuzuz. Tuvalete gitmemiz gerekiyor. Bize yol g\u00f6sterebilir misiniz?”<\/p>\n
O burada bize g\u00f6re tecr\u00fcbeli ve k\u0131demli olan insan tam bir dayan\u0131\u015fma bilinciyle yard\u0131mc\u0131 oldu. Demir parmakl\u0131kl\u0131 b\u00fcy\u00fck kap\u0131n\u0131n ard\u0131nda duran bir polisten rica ederek yeterince peynir ekmek almam\u0131z\u0131 sa\u011flad\u0131. Suyumuzu tuvalet musluklar\u0131ndan kana kana i\u00e7ebildik ve ambalaj mukavvas\u0131 yataklar\u0131nda k\u0131sa s\u00fcrelerde n\u00f6betle\u015ferek yatarak da olsa huzurla uyuyabildik. Ad\u0131n\u0131 hat\u0131rlayamad\u0131\u011f\u0131m o insana \u015f\u00fckran borcumu \u00f6deyebilmek isterdim…<\/p>\n
Sabah olup mesai ba\u015flay\u0131nca bizi tecritten \u00e7\u0131kar\u0131p ayn\u0131 kattaki bir koridorda kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 s\u0131ralanm\u0131\u015f k\u00fc\u00e7\u00fcc\u00fck sorgu odalar\u0131n\u0131n \u00f6n\u00fcne dizdiler. Biraz bekletildikten sonra i\u00e7eriye al\u0131nd\u0131k. Benim al\u0131nd\u0131\u011f\u0131m odada \u00fczerinde daktilo bulunan bir masa ile bir tahta sandalye, sandalyede oturan bir katip polis, onun solunda elinde cop yerine k\u0131z\u0131lc\u0131k sopas\u0131yla ayakta duran bir polis vard\u0131. Ben i\u00e7eri girince sakin ve sayg\u0131l\u0131 bir sesle,<\/p>\n
“G\u00fcnayd\u0131nlar efendim.” dedim.<\/p>\n
Anla\u015f\u0131lan bu odada b\u00f6yle selamlar duyulmuyordu ki birbirlerine ve bana \u015fa\u015fk\u0131n \u015fa\u015fk\u0131n bakt\u0131lar. Katip memur “Kimsin, nesin, nerelisin… ” yollu sorular\u0131 sordu, s\u00f6yledim, yazmaya koyuldu.<\/p>\n
Bu s\u0131ra \u00e7evremizdeki odalardan \u00e7\u0131\u011fl\u0131klar, anaya avrada, soya sopa ge\u00e7mi\u015fe gelece\u011fe h\u00fcrmet arzlar\u0131 y\u00fckselmeye ba\u015flad\u0131. Ben, \u015fa\u015fk\u0131n ve merakl\u0131 bir eda ile : “Affedersiniz, ne oluyor b\u00f6yle?” diye sormak gere\u011fini duydum. Yaz\u0131c\u0131 memur; “Merek etme, \u015fimdi anlars\u0131n.” dedi dedi ve sordu:<\/p>\n
“Okulunuzun duvarlar\u0131na TEK YOL DEVR\u0130M slogan\u0131 yaz\u0131lm\u0131\u015f. Kimin yazd\u0131\u011f\u0131n\u0131 biliyor musun?”<\/p>\n
“Bilmiyorum efendim.” dedim.<\/p>\n
“Neden bilmiyorsun?” diye uzatt\u0131 sorusunu? Sakince anlatt\u0131m:<\/p>\n
“Efendim, ben \u0130stanbul E\u011fitim Enstit\u00fcs\u00fc T\u00fcrk\u00e7e b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde\u00a0 ikinci s\u0131n\u0131f yat\u0131l\u0131 \u00f6\u011frencisiyim. \u0130yi bir \u00f6\u011frenciyim. Yirmi sekizinci ya\u015f\u0131mday\u0131m. Evli ve \u00fc\u00e7 \u00e7ocuk babas\u0131y\u0131m. Kendi k\u00f6y\u00fcmde ilkokul \u00f6\u011fretmeni iken aileme daha iyi bir hayat sa\u011flayabilmek i\u00e7in ortaokulu ve lisesi bulunan bir yere ge\u00e7mem gerekti\u011fini fark ettim ve \u0130stanbul E\u011fitim Enstit\u00fcs\u00fc T\u00fcrk\u00e7e b\u00f6l\u00fcm\u00fc giri\u015f s\u0131nav\u0131na girdim. Yat\u0131l\u0131 \u00f6\u011frencilik hakk\u0131n\u0131 kazand\u0131m. Yani gelece\u011fimize dair bir plan\u0131m, beklentim var ve zaman\u0131m\u0131, enerjimi bu yolda kullanmay\u0131 do\u011fru buluyorum. Soru\u015fturman\u0131za konu olan alana\u00a0 ilgisizli\u011fimin nedeni budur.”<\/p>\n
Bu s\u0131rada \u00e7evredeki sorgu odalar\u0131ndan ana avrat, s\u00fclale, soy sop gibi adreslere, ge\u00e7mi\u015fe, gelece\u011fe teslim k\u00fcf\u00fcrler,\u00a0 \u00e7\u0131\u011fl\u0131klar\u00a0 y\u00fckselmeye ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131. Sakin ve merakl\u0131 bir ses tonuyla<\/p>\n
“Affedersiniz, b\u00f6yle bir ortamda ilk bulunu\u015fum bu; ne oluyor, bu\u00a0 duyduklar\u0131m\u0131z nedir?”<\/p>\n
Yaz\u0131c\u0131 polis, alayc\u0131 bir ifadeyle “\u015eimdi anlars\u0131n.” dedi ve eli sopal\u0131 arkada\u015f\u0131na “Soru s\u0131ras\u0131 sende.” anlam\u0131na gelen bir el i\u015fareti yapt\u0131. Sopal\u0131 memur,\u00a0 can\u0131 \u00e7ok s\u0131k\u0131lm\u0131\u015f bir\u00a0 eda ile bana bakt\u0131.<\/p>\n
“Benim biraz \u00f6ncekilere katabilece\u011fim bir s\u00f6z\u00fcm yok. Buyurun siz ba\u015flay\u0131n.” diyerek kollar\u0131m\u0131 uzatt\u0131m.<\/p>\n
\u00dczerimde k\u0131sa kollu bir g\u00f6mlek vard\u0131. Kollar\u0131m parmak u\u00e7lar\u0131mdan dirseklerime kadar \u00e7\u0131plakt\u0131. Daha \u00f6nce b\u00f6yle bir\u00a0 deneyimi hi\u00e7 ya\u015famam\u0131\u015ft\u0131m. Bu nas\u0131l bir i\u015fti, ka\u00e7 sopa vurulacakt\u0131; tepkim ne olacakt\u0131?<\/p>\n
Adam k\u0131z\u0131lc\u0131k sopas\u0131n\u0131 omuzu hizas\u0131na kadar kald\u0131r\u0131p indirerek sa\u011f elimin orta parma\u011f\u0131n\u0131n ucundan dirsek b\u00fck\u00fcm\u00fcne kadar kolumda boydan boya mosmor, yak\u0131c\u0131 bir iz b\u0131rakt\u0131. Sonra ayn\u0131 i\u015flemi\u00a0 bir sola bir sa\u011fa olarak e\u015fit\u00e7e, ayn\u0131 tempoda s\u00fcrd\u00fcrd\u00fc. Sa\u011f elim k\u0131rk birinci ikram\u0131 kabul etmek \u00fczereyken kolum iste\u011fim d\u0131\u015f\u0131nda geri \u00e7ekildi ve sopa bo\u015fa gitti.<\/p>\n
“\u0130\u015finiz g\u00fc\u00e7le\u015ftirdim, \u00f6z\u00fcr dilerim; isteyerek\u00a0 olmad\u0131; buyurun devam edin.” diyerek kolumu tekrar uzat\u0131m.\u00a0 \u00a0Ellerim iyice uyu\u015fmu\u015f,\u00a0 vuru\u015flar\u0131 adeta hi\u00e7 hissetmez olmu\u015ftu. Elli\u015fer kadar sopa vuru\u015fundan sonra bir kez daha s\u00f6z istedim.<\/p>\n
“Konu\u015fabilir miyim?” dedim. Sopac\u0131m apa\u00e7\u0131k\u00a0 bir \u00fcmitle:<\/p>\n
“Ha \u015f\u00f6yle be! haydi kimlerin yazm\u0131\u015f olabilece\u011fini s\u00f6yle de hem sen kurtul hem biz kurtulal\u0131m!” dedi.<\/p>\n
Ben yine samimi ve sakin bir sesle:<\/p>\n
“\u00d6nce bir \u015fey soraca\u011f\u0131m. Evli misiniz, \u00e7ocuklar\u0131n\u0131z var m\u0131?<\/p>\n
“Evet, var.” dedi beni konu\u015fturmaya \u00e7al\u0131\u015fan memur. Ben konu\u015fmaya devam ettim:<\/p>\n
“\u015eu anda sizin yerinizde bulunup su\u00e7suz olmad\u0131\u011f\u0131 apa\u00e7\u0131k bir insana b\u00f6yle i\u015fkence etmektense, \u015fimdiki gibi sorgulanan olmay\u0131 tercih ederim. \u00c7\u00fcnk\u00fc elinizdeki listede ad\u0131m\u0131n bulunmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcyorsunuz. Bu durumda beni
\nuzun s\u00fcre burada tutmayacaks\u0131n\u0131z. Ellerim uyu\u015ftu\u011fu i\u00e7in art\u0131k fazla a\u011fr\u0131 da durmayaca\u011f\u0131m.
\nSiz ise aksini g\u00f6stermeye \u00e7al\u0131\u015fsan\u0131z da yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131zdan memnun ve mutlu olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131z\u0131 g\u00f6rebiliyorum. \u00d6yle san\u0131yorum ki ak\u015fam evinize gitti\u011finizde huzurlu olmayacaks\u0131n\u0131z. gece uykunuzda g\u00f6rece\u011finiz r\u00fcyalar da g\u00fcnd\u00fcz morartt\u0131\u011f\u0131n\u0131z y\u00fczler, eller ve ayaklarla \u00e7\u0131\u011fl\u0131klarla dolacak. S\u00f6ylediklerim do\u011fruysa sizin gibi sorgulanan yerine kendim gibi sorgulanan olmay\u0131 se\u00e7mekte haks\u0131z m\u0131y\u0131m? S\u00f6zlerimle sizi \u00fczmek gibi bir niyetim yok. ancak do\u011frulu\u011funa inand\u0131\u011f\u0131m d\u00fc\u015f\u00fcncelerimi payla\u015fmadan duram\u0131yorum. Sizi \u00fczd\u00fcmse \u00f6z\u00fcr diliyorum. \u015eimdi l\u00fctfen kald\u0131\u011f\u0131n\u0131z yenden devam edin.” dedim ve kollar\u0131m\u0131 uzatt\u0131m.<\/p>\n
Sorgulay\u0131c\u0131m y\u00fcz\u00fc allak bullak, kolunu omuz hizas\u0131na kald\u0131rd\u0131, biraz durup d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fckten sonra elindeki k\u0131z\u0131lc\u0131k sopas\u0131n\u0131 deh\u015fetli bir h\u0131zla tavana savurdu. Tavana \u00e7arpan sopa y\u00f6n de\u011fi\u015ftirip d\u00f6rt duvar\u0131 dola\u015ft\u0131ktan sonra \u00e7\u0131plak beton tabana d\u00fc\u015ft\u00fc. Sonra y\u00fcz\u00fcme bakarak peri\u015fan bir sesle: “Sana vurmaya utan\u0131yorum.” diye ba\u011f\u0131rarak odadan \u00e7\u0131k\u0131p gitti.
\nBunun \u00fczerine yaz\u0131c\u0131 polis bana ba\u015fka bir soru sormadan zab\u0131t tutana\u011f\u0131na bir \u015feyler yaz\u0131p imzalamama i\u00e7in \u00f6n\u00fcme koydu. Metni okudum: Okulun iyi \u00f6\u011frencilerinden biri oldu\u011fumu, iyi bir \u00f6\u011fretmen olarak \u00f6\u011frencilerime yararl\u0131 olmay\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fc, siyasetle ilgilenmedi\u011fimi s\u00f6yledi\u011fimi belirten bir tutanak yaz\u0131lm\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n
Memnuniyetle imzalad\u0131m.<\/p>\n
Sorgu odalar\u0131ndaki i\u015fimiz bittikten sonra koridora \u00e7\u0131kar\u0131lm\u0131\u015ft\u0131k. Kadro tamamlan\u0131nca geceyi ge\u00e7irdi\u011fimiz tecrit odas\u0131na teslim edildik. O g\u00fcn serbest b\u0131rak\u0131lan ya da cezaevine g\u00f6nderilenlerden kalan mukavva par\u00e7alar\u0131ndan pay\u0131m\u0131za d\u00fc\u015fen yataklarda n\u00f6betle\u015ferek keyifle uyuduk. \u00d6\u011frenci arkada\u015flar\u0131m\u0131n elleri ve ayak altlar\u0131 \u00f6yle b\u00fcy\u00fck ilgi g\u00f6rm\u00fc\u015ft\u00fc ki kendilerini fena halde k\u0131skand\u0131m desem (!) yeri vard\u0131.<\/p>\n
Sabah olup mesai saati ba\u015flay\u0131nca en \u00fcst kattaki b\u00fcrolara \u00e7\u0131kar\u0131l\u0131p bir b\u00fcroya doldurulduk. Bu arada ba\u015fka bir b\u00fcroda tutulan k\u0131z arkada\u015flar\u0131m\u0131z da bizim bulundu\u011fumuz yere getirildi. Biz hakk\u0131m\u0131zda yap\u0131lacak i\u015flemlerin ba\u015flamas\u0131n\u0131 beklerken birden bire koridordaki polisler aras\u0131nda bir tela\u015f ba\u015flad\u0131. Kapal\u0131 bir kap\u0131 tela\u015fla a\u00e7\u0131ld\u0131, ya\u015fl\u0131ca bir sivil, yan\u0131ndaki yine ya\u015fl\u0131ca bir askerin \u00f6n\u00fcnde sayg\u0131yla e\u011filerek askere a\u00e7\u0131k kap\u0131y\u0131 g\u00f6sterdi ve asker \u00f6nde, sivil arkada, b\u00fcroya girdiler.\u00a0 Girdikleri\u00a0 odan\u0131n kap\u0131s\u0131 nedense a\u00e7\u0131k kalm\u0131\u015ft\u0131. Bu arada biz merakla bulundu\u011fumuz b\u00fcronun kap\u0131s\u0131na y\u0131\u011f\u0131l\u0131p orada ne olup bitti\u011fini anlamaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorduk. Yan\u0131m\u0131zdaki g\u00f6revli polis:\u00a0 “Gelenler \u0130stanbul Emniyet M\u00fcd\u00fcr Yard\u0131mc\u0131s\u0131 ile \u0130stanbul S\u0131k\u0131y\u00f6netim Yard\u0131mc\u0131s\u0131 Komutan Yard\u0131mc\u0131s\u0131 General” diye f\u0131s\u0131ldad\u0131; adlar\u0131n\u0131 da s\u00f6yledi.\u00a0 O s\u0131radaki hareketlili\u011fimiz ve peri\u015fan hallerimiz dikkatini \u00e7ekmi\u015f olmal\u0131 ki huzuruna \u00e7a\u011f\u0131r\u0131ld\u0131k.<\/p>\n